Smaragd en aquamarijn zijn mineralen die horen tot de beryl groep. Beryl is genoemd naar de aanwezigheid van beryllium, Be, in het mineraal. Beryl is een hard mineraal (hardheid: 7.5-8). Dit mineraal vormt hexagonale kristallen met een zeer variabele kleur. De meeste beryl kristallen hebben een onbestendige kleur, vaak een beetje lichtgroen. Soms hebben beryl kristallen een uitgesproken kleur en hebben zij en aparte naam gekregen. Voorbeelden zijn:

Indeling van beryl kristallen naar kleur

Smaragd en aquamarijn zijn beryl varianten die een edelsteen kwaliteit kunnen hebben. Vooral de smaragd wordt zeer gewaardeerd als edelsteen. Na diamant is het de duurste edelsteen! Smaragd werd 4000 jaar geleden al in Egypte gemijnd; Spanjaarden brachten de edelsteen in de 16e eeuw naar Europa. De naam smaragd is afgeleid van het Latijnse smaragdus en het Griekse smaragdos, hetgeen in beide talen groen betekent. De mooiste smaragd wordt gevonden in Colombia. Ook in Zuid-Afrika, Zimbabwe en de USA (North Carolina) worden mooie smaragden gevonden.

Aquamarijn komt vaker voor dan smaragd. Het woord aquamarijn is afgeleid van het Latijnse aqua marina, hetgeen zeewater betekent. Deze naam is een verwijzing naar de kleur. Vroeger sprak men altijd overgroenblauwe aquamarijn. Tegenwoordig wordt de aquamarijn verhit waardoor de groene kleur verdwijnt en de blauwe kleur overblijft. De mooiste aquamarijn kristallen worden in Brazilië, Rusland (Oeral) en de USA (California) gevonden.

Beryllium is een zeldzaam element, beryl is een zeldzaam mineraal. Het wordt voornamelijk gevormd in granieten en pegmatieten. In pegmatieten kunnen soms metersgrote kristallen ontstaan! De mineralen kunnen ook in metamorfe gesteenten ontstaan. Ook beryl kristallen die geen edelsteen kwaliteit hebben worden gemijnd, en wel voor de beryllium. Dit is een lichtgewicht metaal dat erg op aluminium lijkt. Beryllium wordt ook gebruikt in legeringen met koper. Hierdoor wordt de koper harder en veerkrachtiger; ook treedt minder snel materiaal moeheid op. In de oudheid werd beryl ook als kijkglas gebruikt, Dit gebruik vinden we nog terug in het woord bril, dat afgeleid is van het woord beryl.

Bron: TU Delft